Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı BTK verilerine göre, Türkiye’deki aktif .tr alan adı sayısı 1.3 milyona ulaştı. TRABİS bu büyümede kilit rol oynadı.
Türkiye’deki aktif .tr alan adı sayısı, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) verilerine göre 1,3 milyona ulaştı. Bu önemli artış, 14 Eylül 2022’de faaliyete geçen TRABİS’in devreye girmesiyle hız kazandı. TRABİS öncesi 460 bin civarında olan sayı, yeni tahsislerle rekor seviyeye yükseldi.
Türkiye’de .tr uzantılı alan adlarının yönetimi 1991 yılından itibaren Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) tarafından yürütüldü. 2008’de çıkarılan 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu, alan adları tahsis yetkisinin Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından belirlenmesini sağladı. Bakanlık, 7 Kasım 2010’da yürürlüğe giren İnternet Alan Adları Yönetmeliği ile bu görevi BTK’ye devretti.
BTK, bu yetki kapsamında 14 Eylül 2022 tarihinde TRABİS’i (TR Alan Adları Sistemi) faaliyete geçirdi. TRABİS’in geliştirilmesi amacıyla 10 Haziran 2023’te Resmi Gazete’de yayımlanan Tebliğ değişikliği ile alan adları yönetimine dair güncellemeler yapıldı. Kurul kararıyla “.a.tr” yapısındaki alan adlarının ilk tahsis işlemleri ve uygulanacak usul esasları yürürlüğe girdi.
Bu düzenlemelere göre, kamu kurum ve kuruluşları ile sermayesinin yarısından fazlası kamuya ait kuruluşların mevcut alan adlarına tahsis işlemlerinde öncelik tanınıyor. Ayrıca, “gov.tr, edu.tr, tsk.tr, bel.tr ve k12.tr” uzantılı alan adları ücretsiz olarak tahsis ediliyor.
TRABİS kayıtlarında en büyük payı 988 bin 743 ile “com.tr” uzantılı internet siteleri oluşturuyor. Bunu 180 bin 62 ile “.tr”, 29 bin 974 ile “org.tr” ve 27 bin 386 ile “net.tr” uzantıları takip ediyor. Çeşitli meslek gruplarına yönelik “.web”, “.av”, “.bel”, “.edu” gibi alan adları da listede yer alıyor.
Söz konusu alan adlarını kullanan internet sitelerinin yüzde 81,2’si Türkiye’de barınıyor. Geri kalan sitelerden yüzde 6’sı Almanya’da, yüzde 5,3’ü ABD’de, yüzde 2,1’i Fransa’da ve yüzde 1,6’sı Hollanda’da yer alıyor.
BTK, İnternet Alan Adları Yönetmeliği kapsamında “Uyuşmazlık Çözüm Mekanizması”nın (UÇM) işletilmesine ilişkin usul ve esasları da düzenledi. Bu mekanizma, .tr uzantılı alan adlarıyla ilgili anlaşmazlıkların hızlı, etkin ve adil bir şekilde çözülmesini hedefliyor.
TR Alan Adları Uyuşmazlık Çözüm Merkezi, alan adlarının tahsisi, kullanımı veya ihlali nedeniyle ortaya çıkan anlaşmazlıklara alternatif çözüm yolları sunuyor. Bilgi Teknolojileri ve İnternet Güvenliği Derneği (BTİDER), İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) ve TOBBUYUM Arabuluculuk ve Uyuşmazlık Çözüm Merkezi bu kapsamda hizmet vererek mahkemeye gitmeden çözüm sağlıyor.
Yorum Yap