Çin’in Şıncou-23 uzay mekiği Tiengong Uzay İstasyonu’na kenetlendi. Yeni taykonot ekibi, tarihi bir görev ve uzun süreli uzay deneyi için istasyonda.
Çin, Şıncou-23 uzay mekiğini taykonotlar Cu Yangcu, Cang Cıyüen ve Lai Ka-ying ile birlikte Tiengong Uzay İstasyonu’nun çekirdek modülüne başarıyla kenetledi. Çin İnsanlı Uzay Programı Ajansı (CMSA) bu önemli gelişmeyi duyurdu. Yaklaşık 3,5 saat süren yolculuğun ardından taykonotlar mekikten istasyona geçiş yaptı. Yeni ekip, altı aydan uzun süredir görevde olan Şıncou-21 taykonotlarından istasyonun kontrolünü devralacak.
Görevdeki üç taykonottan Cu Yangcu, Mayıs 2023’teki Şıncou-16 göreviyle Tiengong Uzay İstasyonu’nda daha önce bulunmuştu. Diğer iki taykonot, Cang Cıyüen ve Lai Ka-ying, ilk kez insanlı bir uzay görevine katılıyor. Bu durum, uzay programı için önemli bir dönüm noktasını işaret ediyor.
Şıncou-23 mekiğinin pilotluğunu üstlenen Cang Cıyüen, Çin Halk Kurtuluş Ordusu Hava Kuvvetlerinde savaş uçağı pilotu olarak görev yapmıştı. Yük uzmanı olarak ekibe dahil olan Lai Ka-ying ise eski bir Hong Kong Emniyet Müdürlüğü başmüfettişidir. Bilgisayar bilimleri uzmanı Lai, Çin’in Hong Kong Özel İdari Bölgesi’nden uzay istasyonu görevlerine katılan ilk taykonot unvanını kazandı.
Yeni taykonot ekibinin istasyonda altı ay süreyle görev yapması planlanıyor. Ancak önceki seferlerden farklı olarak, taykonotlardan biri uzay istasyonunda bir yıl süreyle kalacak. Bu, uzun süreli uzay seferlerinin insan bedenine etkilerini inceleyecek kritik bir deneyin parçası olacak. Görev süresince ekip üyelerinin sağlık verileri titizlikle takip edilerek, uzayda uzun süre kalacak ismin kim olacağı belirlenecek.
Uzayda uzun süreli kalmak, düşük yer çekimi ve radyasyon gibi faktörler nedeniyle insan bedeninde çeşitli olumsuz etkilere yol açabilir. Bu etkiler arasında kemik yoğunluğunun azalması, kas kaybı, uyku bozukluğu ve fiziksel-psikolojik yorgunluk bulunmaktadır. Rus kozmonot Valeri Polyakov, 1994-1995 yıllarında Mir Uzay İstasyonu’nda 437 gün kalarak bu alandaki dünya rekorunu elinde tutuyor.
Taykonot ekibi, ana görevlerinin yanı sıra çeşitli bilimsel araştırmalar da yürütecek. Yaşam bilimleri, malzeme bilimi, mikro kütle çekimi sıvı fiziği, uzay havacılık tıbbı ve uzay teknolojileri alanlarında 100’den fazla deney ve uygulama projesi gerçekleştirecekler.
Çin, ABD’nin uzay araştırmaları işbirliğini yasaklaması ve Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) programına katılımını engellemesi üzerine kendi yörünge istasyonunu kurdu. Tiengong (Gök Sarayı) İstasyonu, Rusya’nın artık faal olmayan Mir Uzay İstasyonu örnek alınarak inşa edildi. Bu stratejik adım, Çin’in bağımsız uzay yeteneklerini güçlendirme hedefini yansıttı.
Tiengong İstasyonu, bir çekirdek modül ve iki laboratuvar modülünden oluşmaktadır. “Tienhı” (Göksel Uyum) adlı çekirdek modül 29 Nisan 2021’de fırlatıldı. İlk laboratuvar modülü “Vıntien” (Gökleri Aramak) 24 Temmuz 2022’de, ikinci laboratuvar modülü “Mıngtien” (Gökleri Düşlemek) ise 31 Ekim 2022’de yörüngeye gönderildi.
Bu modüllerin eklenmesiyle istasyonun “T” biçimli ana iskelet kurulumu tamamlandı. Tiengong İstasyonu böylece “uygulama ve geliştirme aşamasına” geçti. Ayrıca, “Şüntien” (Gökleri Dolaşmak) adı verilen bir uzay teleskobunun da ayrı bir modül olarak istasyona eklenmesi planlanıyor.
İstasyona personel taşıma işlemleri “Şıncou” (Kutsal Gemi) mekikleriyle gerçekleştiriliyor. İkmal malzemeleri ise “Tiencou” (Gök Gemisi) mekikleriyle ulaştırılıyor. Üç kişilik taykonot ekipleri istasyonda dönüşümlü olarak görev yapıyor.
Yorum Yap